Andrzej Wajda

Ur.: 6 marca 1926 , Suwałki, Polska
zdjęcie

Lata wojny spędził w Radomiu, gdzie uczęszczał na tajne komplety i krótko uczył się w prywatnej szkole malarskiej, pracując jednocześnie na kolei jako magazynier, tragarz, bednarz, ślusarz i kreślarz w biurze kolejowym. Studiował malarstwo na ASP w Krakowie (1946-50), następnie reżyserię w PWSF w Łodzi.

W latach 1972-83 kierownik Zespołu Filmowego "X", prezes Stowarzyszenia Filmowców Polskich (1978-83), przewodniczący Polskiej Federacji DKF (1978-81), zaś od 1981 jej honorowy przewodniczący. Od 1977 honorowy członek Związku Polskich Artystów Plastyków (ZPAP). Od 1989 roku członek Komitetu Kinematografii. Założyciel działającej od 2002 roku w Warszawie Mistrzowskiej Szkoły Reżyserii Filmowej Andrzeja Wajdy.

W 1982 otrzymał nominację na honorowego członka Brytyjskiej Akademii Filmu i Telewizji (BAFTA). Członek Europejskiej Akademii Filmowej przyznającej Felixy. W 1997 został członkiem francuskiej Akademii Sztuk Pięknych na miejsce zmarłego Federico Felliniego. Jest doktorem honoris causa uniwersytetów: w Bolonii, American University w Waszyngtonie, moskiewskiego WGiK-u, Akademii Filmowej (GITIS) w Moskwie, Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej w Łodzi, Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu Łódzkiego, Uniwersytetu Gdańskiego i Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Został odznaczony Krzyżem Polonia Restituta (dwukrotnie), Orderem Cyryla i Metodego, Krzyżem Oficerskim Legii Honorowej Republiki Francuskiej, Wielkim Krzyżem Zasługi Republiki Federalnej Niemiec, Orderem Wschodzącego Słońca, Złote Promienie ze Wstęgą przyznanym przez Cesarza Japonii, medalem „Zasłużony Kulturze - Gloria Artis” i wieloma innymi odznaczeniami.

Jako reżyser teatralny przez prawie czterdzieści lat był związany z Teatrem Starym w Krakowie. W latach 1989-90 kierował warszawskim Teatrem Powszechnym. Był inicjatorem powstania i fundatorem (za otrzymaną w 1987 nagrodę Kyoto) Centrum Sztuki i Techniki Japońskiej „Manggha” w Krakowie. W 1988 został członkiem Komitetu Obywatelskiego przy Lechu Wałęsie, gdzie przewodniczył komisji do spraw kultury i środków przekazu. W latach 1989-91 senator RP. Członek Prezydenckiej Rady Kultury w latach 1992 - 94.

Andrzej Wajda otrzymał wiele prestiżowych nagród na najważniejszych światowych imprezach filmowych. Jego filmy wielokrotnie trafiały już na berliński festiwal. Za Wielki tydzień Wajda otrzymał Srebrnego Niedźwiedzia za wkład artystyczny. Dwa z jego filmów, Ziemię obiecaną i Panny z Wilka, nominowano do Oscara w kategorii Najlepszy Film Nieanglojęzyczny. Wiele nagród zdobył również na festiwalu w Cannes: w 1981 roku Człowiek z żelaza został uhonorowany Złotą Palmą, w 1978 Człowiek z marmuru nagrodą FIPRESCI, jeden z jego pierwszych filmów – Kanał z 1957 roku – Nagrodą Specjalną Jury, a Korczak z 1990 roku zdobył specjalne uznanie Jury.

W San Sebastian Andrzej Wajda otrzymał Srebrną Muszlę za Wesele i nagrodę FIPRESCI za Dyrygenta. Jest także laureatem francuskiego Cezara (za reżyserię Dantona; film ten przyniósł Wajdzie również prestiżowe Prix Louis Delluc i Nagrodę Unifrance Film). Za „Popiół i diament” otrzymał nagrodę FIPRESCI na MFF w Wenecji, a także Nagrodę Zachodnioniemieckiej i Czechosłowackiej Krytyki Filmowej. Wajda zdobył również dwa Złote Medale na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Moskwie: w 1971 roku za Brzezinę i w 1975 roku za Ziemię obiecaną (film ten dostał również Grand Prix "Złoty Hugo" na MFF w Chicago w tym samym roku) , a także Złotego Globusa na festiwalu w Mediolanie za film Krajobraz po bitwie.

W roku 2000 został uhonorowany Oscarem za całokształt twórczości. W 1999 roku otrzymał Kryształowego Irysa na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Brukseli, w 1998 roku honorowego Złotego Lwa w Wenecji, w 1990 roku Felixa - Europejską Nagrodę Filmową, w 1982 Cezara, zaś 1979 – również za całokształt twórczości – nagrodę na MFF w La Rochelle. Podczas Berlinale 2006 reżyser dołączy do tej kolekcji honorowego Złotego Niedźwiedzia.

Strona oficjalna:
www.wajda.pl


Filmy:

Bibliografia:



blog comments powered by Disqus